LIFE
Π Α Ν Α Γ Ι Α
Web-design and development: George A. Constantinou
Copyright © 2017 - Department of Forests
Πανεπιστήμιο Φρεντερικ
Φωτογραφίες από: © Κοινοτικό Συμβούλιο Παναγιάς
Η κοινότητα Παναγιά  είναι ένα ορεινό γραφικό χωριό στην Κύπρο, στην οροσειρά του Δάσους Πάφου, και μόλις 35 λεπτά από το Διεθνές Αεροδρόμιο της Πάφου και σε υψόμετρο 900 μ. Η Παναγιά είναι το δεύτερο μεγαλύτερο σε διοικητική έκταση χωριό της επαρχίας Πάφου μετά το χωριό Λυσός. Η κοινότητα είναι η γενέτειρα του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου Γ ', πρώτου πρόεδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Η Παναγιά οφείλει το όνομά της στις πολλές εκκλησίες και μοναστήρια που βρίσκονται στο χωριό ή κοντά σε αυτό και είναι αφιερωμένα στην Παναγία. Στο κέντρο του χωριού υπάρχει η αρχαία εκκλησία της Παναγίας της Ελεούσας. Ενα μίλι ανατολικά του χωριού είναι το εκκλησάκι της Παναγίας του Σάρκα. Πάνω από μισό μίλι πέρα ήταν ένα άλλο εκκλησάκι της Παναγίας του Καρυών. Ενάμισι μίλια νοτιοδυτικά του χωριού βρίσκεται το περίφημο και γραφικό μοναστήρι της Παναγίας της Χρυσορροανιάτισσας. Δεκαπέντε μίλια ανατολικά του χωριού, μέσα στο πυκνό δάσος της Πάφου, είναι το ιστορικό και διάσημο Βυζαντινό Μοναστήρι της Παναγίας του Κύκκου. Έτσι το χωριό της Παναγιάς είναι ανάμεσα σε πέντε εκκλησίες αφιερωμένες στην Παναγία, από τις οποίες πήρε και το όνομά του. Πολλές φορές το βρίσκουμε με την ονομασία "Πάνω Παναγιά", καθώς είναι μια από τις ψηλότερες περιοχές της ευρύτερης περιοχής της Πάφου.

Μια παράδοση λέει ότι το χωριό ήταν ακριβώς πιο κάτω από την σημερινή του θέση, στη θέση "Πελεκάνιακα". Οι λίγοι κάτοικοι της κοινότητας τότε ήταν κτηνοτρόφοι, ξυλοκόποι, ξυλουργοί και άλλων παρεμφερών επαγγελμάτων σχετικών με το ξύλο και το δάσος. Η ονομασία της περιοχής (κοινότητας) οφειλόταν στην παρουσία μεγάλου αριθμού "Πελεκανιών", μιας και σχεδόν όλοι οι κάτοικοι του χωριού έκοβαν ξύλα και ασχολούνταν με την παραγωγή διάφορων προϊόντων μεταποίησης ξυλείας, τα οποία στη συνέχεια πωλούσαν. Ομως η θέση αυτή και η τότε κοινότητα πλήγηκαν από σεισμό, ο οποίος και κατέστρεψε εντελώς το χωριό της Πελεκανιάς. Σήμερα υπάρχει ένας πανύψηλος βράχος που ονομάζεται "ο βράχος του κούκου", νότια του χωριού, και λέγεται ότι συνδέεται άμεσα με την καταστροφή της Πελεκανιάς. Πριν από πολλά χρόνια, όπως λέει η παράδοση, ένα μεγάλο μέρος του βράχου έσπασε λόγω ισχυρού σεισμού και κατέστρεψε το χωριό.

Σήμερα το χωριό της Παναγιάς είναι γνωστό για τη μοναδική άγρια φύση του, τη φιλοξενία του και τα διάφορα αξιοθέατα που μπορεί να δει ο επισκέπτης. Είναι επίσης γνωστό για την αμπελουργική ζώνη "Βουνί Παναγιά", η οποία θεωρείται από τους αμπελουργούς της Κύπρου ως μία από τις καλύτερες σε όλο το νησί. Τέλος, η Παναγιά έχει συνολικό πληθυσμό 580 κατοίκων.